Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı UDHAM (Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Araştırmaları Merkezi Başkanlığı) desteğiyle yürütülen ve TÜBİTAK MAM (Marmara Araştırma Merkezi) tarafından koordine edilen “Denizcilik Sektöründe Teknoloji Yol Haritası Araştırma Projesi” kapsamında planlanan paydaş çalıştaylarının üçüncüsü ve sonuncusu başarıyla gerçekleştirildi. Serinin kapanış oturumu olan 3. çalıştay, 4 Haziran 2026 tarihinde TÜBİTAK Gebze yerleşkesinde kamu kurumları, özel sektör temsilcileri, sivil toplum kuruluşları ve akademisyenlerin geniş katılımıyla tamamlandı.
Söz konusu çalıştayda, denizcilik sektörünün sürdürülebilirlik, yeşil dönüşüm ve akıllı altyapı teknolojilerine yönelik değerlendirmelerin derinleştirilmesi ve Türkiye’nin denizcilik teknoloji yol haritasının nihai hâline getirilmesine katkı sağlayacak kritik çıktılar elde edilmesi hedeflenmiştir.
Proje kapsamında gerçekleştirilen tüm çalıştaylardan elde edilen çıktılar, alan uzmanlarının katkılarıyla değerlendirilerek Türkiye denizcilik sektörünün teknoloji önceliklerini, Ar-Ge ihtiyaçlarını ve gelecek vizyonunu ortaya koyacak kapsamlı bir yol haritasının oluşturulmasında kullanılacaktır. Böylece sektörün rekabet gücünün artırılması, kritik teknolojilerde yetkinlik kazanılması ve sürdürülebilir büyümenin desteklenmesine yönelik stratejik bir çerçeve geliştirilmesi amaçlanmaktadır.
Türkiye’nin denizcilik alanındaki teknoloji geliştirme kapasitesinin artırılması ve sektörün geleceğine yön verecek öncelikli alanların belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilen bu son çalıştayda da sektör paydaşları ortak akıl çerçevesinde bir araya gelerek görüş ve önerilerini paylaştı.
Çalıştayın açılış bölümünde, önceki çalıştaylarda elde edilen kazanımlar özetlenerek, bu oturumun hedefleri ve çalışma yöntemi hakkında katılımcılara bilgi verildi. Ardından gerçekleştirilen etkileşimli oturumlarda, katılımcılar fikir tepsisi yöntemi ile görüşlerini ortaya koyarak denizcilik sektörünün çevre dostu ve dijital odaklı gelişimine katkı sağlayacak öncelikli alanların belirlenmesine destek verdi.
Çalıştay kapsamında toplanan görüşler uzman değerlendirmeleriyle analiz edilerek ortak öncelikler oluşturuldu ve sektörün teknoloji yol haritasına girdi sağlayacak başlıklar belirlendi. Kamu, özel sektör, akademi ve sivil toplum kuruluşlarının katkılarıyla yürütülen değerlendirmeler sonucunda aşağıdaki üç ana tema kapsamında çalışmalar yapıldı:
1. Yeşil Gemiler ve Sürdürülebilir Sevk Teknolojileri
Bu başlık altında deniz taşımacılığında karbon emisyonlarının azaltılması, alternatif ve temiz yakıt teknolojileri, yenilikçi sevk sistemleri ve çevre dostu gemi tasarımlarına yönelik Ar-Ge ve inovasyon ihtiyaçları değerlendirildi.
2. Yeşil ve Sürdürülebilir Limanlar ve Tersaneler
Çalıştayda, liman ve tersane operasyonlarının çevresel etkilerinin en aza indirilmesi, enerji verimliliği, atık yönetimi ve sürdürülebilir tesis altyapılarının oluşturulmasına yönelik fırsatlar ve öncelikler ele alındı.
3. Akıllı Liman/Tersane Uygulamaları ve Dijitalleşme Teknolojileri
Liman ve tersanelerde operasyonel verimliliği artıracak otomasyon sistemleri, nesnelerin interneti (IoT), yapay zekâ destekli yönetim süreçleri ve dijital ikiz uygulamaları gibi yeni nesil çözümlerin sektöre entegrasyonu ve stratejik fırsatlar tartışıldı.
Çalıştay boyunca yürütülen grup çalışmaları ve değerlendirme oturumları sayesinde sektörün mevcut ihtiyaçları, teknolojik yetkinlikleri ve sürdürülebilirlik vizyonu kapsamlı şekilde ele alındı. Katılımcılar tarafından ortaya konulan görüşler, önceliklendirme çalışmalarıyla desteklenerek proje çıktılarının oluşturulmasında kullanılmak üzere kayıt altına alındı.
TÜBİTAK MAM koordinasyonunda yürütülen proje kapsamında başarıyla tamamlanan bu çalıştay serisi ve paydaş görüşmeleriyle, yol haritası çalışmaları nihai olgunluğa ulaştırılarak Türkiye denizcilik sektörünün orta ve uzun vadeli teknoloji vizyonunun ilan edilmesi hedeflenmektedir.
